HISTORIA PARAFII I KOŚCIOŁA

Wczasach wczesnośredniowiecznych Kościelec był dużą miejscowością. Pierwsi Piastowie utworzyli tu lokalny ośrodek administracji królewskiej ze starostą na czele. Kościelec był siedzibą klucza dóbr królewskich (królewszczyzn). Te wszystkie argumenty zadecydowały o wybudowaniu tu w I połowie XII wieku kamiennego kościoła i utworzeniu parafii z proboszczem na czele. Jednonawowa świątynia z półkolista apsydą wzniesiona jest z wapiennego piaskowca. W następnych wiekach Kościelec zaczął trącić swoje znaczenie religijne, polityczne i administracyjne na rzecz Koła. Jednak do upadku niepodległości nadal rezydował w nim starosta. Parafia została w 1552 roku przyłączona do parafii w Kole. Odrębną jednostką stała się znowu w 1864 roku. Należała wówczas do diecezji gnieźnieńskiej.
W kolejnych wiekach świątynia nadal spełniała swoje funkcje sakralne. Około 1600 roku do części romańskiej dobudowana została z cegły zakrystia i skarbczyk, do którego prowadzą zachowane do dzisiaj żelazne drzwi. W 1760 roku z inicjatywy i funduszy ówczesnego starosty Rafała Gurowskiego, wyburzono zachodnią ścianę kościoła i dobudowano drewnianą nawę. Została ona przedłużona w XIX wieku, a na początku XX wieku dobudowano do niej dwie kruchty. Po II rozbiorze Polski Kościelec znalazł się pod zaborem pruskim. Gdy Napoleon utworzył Księstwo Warszawskie miejscowość znalazła się w jego granicach, a po kongresie wiedeńskim w Królestwie Polskim, pod zaborem rosyjskim. W 1823 roku oddano do użytku szosę z Warszawy, która w Kościelcu rozwidlała się na Poznań i Kalisz. A więc był to ważny punkt komunikacyjny, dlatego w tym czasie powstał tu klasycystyczny zajazd dla podróżujących i poczty.
W 1836 roku car Aleksander I nadał kościeleckie dobra królewskie swojemu oficerowi, Cyprianowi Aleksandrowi Kreutzowi. Zasłużył się on zdobyciem podczas powstania listopadowego warszawskiej reduty, której dowódcą był Juliusz Ordon, uwieczniony w wierszu Adama Mickiewicza. Kreutzowie wkrótce osiedli w Kościelcu, zbudowali tu eklektyczny pałac, założyli oryginalny park, postawili na cmentarzu kaplicę i stali się darczyńcami o organizatorami życia dla lokalnego społeczeństwa.
Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę w 1918 roku dobra kościeleckie wróciły do skarbu państwa. Na ich bazie w 1920 roku powstała Szkoła Rolnicza Żeńska. Do jej założenia przyczynił się proboszcz parafii Kościelec, ksiądz Feliks Kąkolewski. Szkoła przez cały okres swojego istnienia (dwudziestolecie międzywojenne) blisko współpracowała z proboszczami: księdzem Wincentym Wrzalińskim, księdzem Aleksandrem Walczykowskim i księdzem Antonim Niteckim. Dziewczęta uświetniały święta kościelne, a proboszczowie państwowe i szkolne. Cześć majątku kościeleckiego w 1922 roku przekazana została Ognisku Kultury Rolniczej i Zakładowi Doświadczalnemu, co uczyniło z tej miejscowości prężny ośrodek oświaty rolniczej.
W trudnych czasach I i II wojny światowej niestrudzenie posługę kapłańską pełnili miejscowi proboszczowie: ksiądz Feliks Kąkolewski (1910-1920) i ksiądz Antoni Nitecki (1936-1941). Parafia wówczas znajdowała się w Diecezji Włocławskiej. Po II wojnie światowej pracę duszpasterską kontynuowali kolejni proboszczowie.
W 1955 roku, w nawiązaniu do przedwojennej tradycji, założone zostało Państwowe Technikum Hodowlane, obecnie Zespół Szkół Rolnicze Centrum Kształcenia Ustawicznego. W 1962 roku utworzona została Stacja Doświadczalna Oceny Odmian Roślin Użytkowych, w 1965 roku Stacja Hodowli i Unasienniania Zwierząt, a w 1975 roku Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolniczego (zreorganizowany i przeniesiony do punktów gminnych w 2007 roku) . Przywróciło to Kościelcowi znaczenie w zakresie oświaty rolniczej. Obecnie Kościelec jest siedzibą władz gminnych. Funkcjonują tu placówki oświatowe, rolnicze, bank, sklepy, zakłady gastronomiczne i prywatne firmy. Pałac został przejęty przez Liceum Plastyczne w Kole (obecnie przechodzi kapitalny remont), zjazd jest w rękach prywatnego właściciela oraz Poczty Polskiej.
A kościół nadal pełni swoje funkcje religijne. W 1990 roku z inicjatywy księdza proboszcza Stanisława Kuranta rozpoczęła się jego rozbudowa. Drewniana część została w 1998 roku zburzona i dobudowano do niej dużą, ceglaną nawę. Jej budowa została zakończona przez księdza proboszcza Władysława Waszaka w pierwszych latach XXI wieku. Nowy kościół został konsekrowany 25 września 2011 roku przez księdza biskupa ordynariusza Diecezji Włocławskiej, Wiesława Alojzego Meringa. W części romańskiej (otaczanej pieczołowitą opieką diecezjalnego i wojewódzkiego konserwatora zabytków) znajduje się prezbiterium z rokokowym ołtarzem. Nowa nawa, ołtarz, ambonki i chrzcielnica harmonizują z częścią średniowieczną. Obecnie trwa wyposażanie kościoła w kolejne elementy, niezbędne do dalszego funkcjonowania wspólnoty parafialnej.
Oprócz kościoła parafianie korzystają z kaplicy w Trzęśniewie, pozyskanej przez księdza Stanisława Kuranta. Ksiądz proboszcz sprawuje też opiekę nad cmentarzem grzebalnym oraz znajdującą się tu kaplicą, która wyposażona została w nowoczesną chłodziarkę. Tak wiec wspólnota parafialna prężnie działa pod przewodnictwem proboszcza, księdza kanonika Władysława Waszaka oraz wspierających go księży wikariuszy - obecnie księdza Łukasza Matuszaka.
Parafianie finansowo wspierają kolejne inwestycje i włączają się działalność istniejących tu grup.